Moet een airco elk jaar bijgevuld worden?
Nee, het koudemiddel in je airco gaat rond in een gesloten circuit en raakt niet op. Moet er toch koudemiddel bij, dan lekt er ergens iets of is er ooit te weinig in gedaan, en dat hoort een gecertificeerde monteur eerst uit te zoeken voordat hij bijvult.
Koudemiddel raakt niet op
Het koudemiddel in je airco neemt warmte op en geeft die weer af. Daarvoor pompt je airco het steeds rond door de leidingen tussen het binnen- en het buitendeel, in een gesloten circuit. Het koelen en verwarmen zelf verbruikt er niets van.
Is er te weinig, dan is het ergens uit gelekt. Of er ging ooit te weinig in, bijvoorbeeld bij de installatie.
Bijvullen is geen onderhoud
Wie elk jaar alleen bijvult, laat het lek zitten. Het koudemiddel loopt er dan opnieuw uit, en volgend jaar sta je weer op dezelfde plek. Dat is dweilen met de kraan open.
Het is ook slecht voor het klimaat. R32 is een broeikasgas: volgens de verordening warmt één kilo die weglekt de aarde over honderd jaar even veel op als 675 kilo CO2. Daarom zegt de wet ook dat een gevonden lek zonder onnodige vertraging gemaakt moet worden.
In de wettekst heet bijvullen wel ‘onderhoud of service’. Maar het is geen beurt: bij een lek is het het laatste stuk van de reparatie. Eerst het lek, dan pas koudemiddel erbij.
Alleen een gecertificeerde monteur
Bijvullen, een lek maken of het circuit openen mag alleen een gecertificeerde monteur die werkt bij een gecertificeerd bedrijf. Er is geen ondergrens: het geldt ook voor de kleinste airco.
In Nederland heeft het bedrijf daarvoor een BRL 100-certificaat en de monteur een BRL 200-certificaat. Je kunt beide opzoeken in het Centraal Register Techniek.
Koudemiddel kopen mag ook alleen met zo'n certificaat. De ILT is er duidelijk over: koop nooit zelf koudemiddel online.
WAAR HET WEGLEKT
Bij een leiding of een aansluiting
Volgens de ILT en Milieu Centraal ontsnapt koudemiddel bij de installatie, of door een beschadigde leiding of aansluiting.
Op de foto maakt Rein een koperen leiding klaar voor de koppeling aan een buitendeel. Na werk aan het circuit hoort een test of alles dicht is, voordat er koudemiddel in gaat.
WAT DE MONTEUR DOET
Zo hoort een lek aangepakt te worden
Een gecertificeerde monteur moet dit allemaal kunnen: het hoort bij zijn examen.
- 01
Het lek zoeken
Met meetapparatuur zoekt hij waar het koudemiddel ontsnapt.
- 02
Het lek maken
Hij repareert de plek waar het lekt. Alleen bijvullen is geen reparatie.
- 03
Testen of het dicht is
Met een druktest controleert hij of het circuit dicht is, en met een vacuümpomp haalt hij er lucht en vocht uit.
- 04
Vullen op gewicht
Dan vult hij de juiste hoeveelheid koudemiddel, afgewogen op een weegschaal, en schrijft hij op wat erin ging.
Valt je airco onder de wettelijke lekcontrole, vanaf 5 ton CO2-equivalent, dan controleert een gecertificeerde monteur de reparatie nog een keer: na minstens een etmaal draaien en binnen een maand.
Wat je zelf kunt doen
- koelt of verwarmt hij minder dan je gewend bent, doe dan eerst de drie checks van de storingspagina
- helpt dat niet, bel dan: het koudemiddel nameten is werk voor een gecertificeerde monteur
- vraag bij elk bijvullen waar het lek zat, wat eraan gedaan is en hoeveel koudemiddel erbij ging
- vraag naar het certificaat van het bedrijf en van de monteur, en zoek het op in het Centraal Register Techniek
Wat je niet zelf doet
- koudemiddel kopen, ook niet online
- zelf bijvullen
- ventielen, aansluitingen of leidingen losdraaien
Alleen kijken: steek geen handen of voorwerpen in de airco.
VRAGEN
Wat mensen vragen over bijvullen
Hoe merk ik dat er koudemiddel mist?
Dat kun je zelf niet meten: daarvoor sluit een gecertificeerde monteur meters aan op het circuit. Koelt of verwarmt je airco minder dan je gewend bent, terwijl hij goed staat ingesteld, de filters schoon zijn en het buitendeel vrij is, bel dan. Dan zoeken we uit wat er aan de hand is.
Mag een airco met R32 of R410A nog bijgevuld worden?
Ja. Sinds 1 januari 2026 mag airconditioning niet meer worden bijgevuld met nieuw koudemiddel met een GWP van 2500 of meer. R32 zit op 675 en R410A op 2088, dus dat verbod geldt voor allebei niet.
Moet mijn airco eruit omdat koudemiddelen verboden worden?
Nee. De verboden voor airco's gaan over het verkopen van nieuwe apparaten, met data per soort, en over bijvullen met koudemiddel met een GWP van 2500 of meer. Je bestaande airco met R32 of R410A mag blijven hangen, en onderdelen voor reparatie mogen ook. Wel wordt koudemiddel met een hoog broeikaseffect volgens Milieu Centraal steeds schaarser en duurder.
Zit bijvullen in het abonnement?
Nee, koudemiddel bijvullen en lekdetectie vallen niet onder het abonnement. Moet het gebeuren, dan hoor je altijd vooraf wat het is en wat het kost.
Kan ik zelf koudemiddel kopen en bijvullen?
Nee. Koudemiddel mag alleen worden verkocht aan bedrijven en monteurs met het juiste certificaat, en werk aan het circuit is gecertificeerd werk. De ILT waarschuwt: koop nooit zelf koudemiddel online, want er is veel illegaal koudemiddel in omloop dat vaak niet past bij je apparaat.
BRONNEN
Waar dit op staat
- Verordening (EU) 2024/573 betreffende gefluoreerde broeikasgassenEUR-Lex
- Uitvoeringsverordening (EU) 2024/2215, bijlage I: wat een gecertificeerde monteur moet kunnenEUR-Lex
- Besluit gefluoreerde broeikasgassen en ozonlaagafbrekende stoffenwetten.overheid.nl
- Tips voor consumenten bij onderhoud en installatie van airconditioners en warmtepompenILT
- Gevolgen herziening F-gassenverordening voor particulier gebruik en detailhandelIPLO
- Gevolgen herziening F-gassenverordening voor eigenaren en exploitantenIPLO
- Airco en ventilatorenMilieu Centraal
- Information for technicians and users of refrigeration, air conditioning and heat pump equipment containing fluorinated greenhouse gasesEuropese Commissie
- Gecertificeerde bedrijven en monteurs zoekenCentraal Register Techniek
Alle bronnen geraadpleegd op
WIE HET ANTWOORD GEEFT
Rein Gerritse
Eigenaar, klantcontact en installaties
Rein is samen met Peter Reijling eigenaar van Airco Holland. In elk artikel staat wat hij in de praktijk ziet, en hij leest het voordat het online gaat.
Meer over Rein en PeterKoelt hij minder dan vroeger?
Bel ons, dan kijken we wat er nodig is. Je hoort altijd eerst wat het kost.
LEES OOK
Meer vragen over onderhoud
Waarom koelt mijn airco niet meer?
Kijk eerst zelf of hij op koelen staat en lager dan de temperatuur in huis, of de filters vol stof zitten (zet hem daarvoor uit en kijk alleen achter de voorkap) en of het buitendeel vrij is en zonder ijs. Koelt hij daarna nog steeds niet, bel ons dan: misschien is er koudemiddel weggelekt, en aan het koudemiddel mag alleen een gecertificeerde monteur werken.
Is airco-onderhoud wettelijk verplicht?
Nee, voor een gewone airco thuis bestaat geen wettelijke onderhoudsplicht. De enige vaste controle uit de wet is een lekcontrole, en die geldt pas vanaf 5 ton CO2-equivalent aan koudemiddel (artikel 5, Verordening (EU) 2024/573); een split met ongeveer 1 kilo R32 komt op 0,675 ton, ruim daaronder.